trans3

Stel je eens voor: een wereld waarin iedereen, overal, over alles de waarheid spreekt. Is dat wat we met z’n allen bedoelen als we het hebben over transparantie?

Transparante communicatie. Een agendapunt voor veel organisaties en voor veel mensen persoonlijk. Maar wat houdt het nu écht in? Is het een hip woord of streven organisaties er echt naar? Welke organisaties zijn transparant over transparantie? Wat mij betreft een lastige kwestie, maar wel iets waar we meer naar zouden moeten streven. Transparant zijn over risico’s en feedback, maar ook over waardering. Om dit onderwerp grijpbaar te maken, zou je binnen je organisatie eens het scenario kunnen schetsen: wanneer er volledige transparantie is, wat gebeurt er dan?

Vergeet de koetjes en kalfjes eens

Een mooi voorbeeld is geschetst in de film ‘The invention of lying’. Een redelijk zoetsappige Hollywood-film, maar wel met een mooie boodschap. Een wereld waarin liegen niet bestaat, tot dat de hoofdpersoon het ‘uitvindt’. Een wereld waarin liegen niet bestaat, is niet per se beter dan een wereld waarin liegen wel bestaat, lijkt de boodschap te zijn van de film. In een wereld waarin liegen niet bestaat, raken mensen (onnodig) gekwetst en zeggen dingen die ze niet willen zeggen, omdat ze over alles en iedereen altijd de directe waarheid moeten spreken. Er is dus een nuance nodig.

Zo ook in organisaties, denk ik. Transparantie waar mogelijk, maar met beleid. Gevoelige kwesties moeten besproken kunnen worden, maar wel subtiel. Iedereen moet zeggenschap hebben, maar niet iedereen beslist. Dit lijkt een hele voorzichtige stap richting transparantie, maar is voor vele organisaties al een hele grote. Meer transparantie en directere lijntjes in de communicatie kan leiden tot minder vergaderingen en snellere acties. Uiteindelijk kan dit tot meer efficiëntie leiden, maar ook tot meer verbinding tussen collega’s. Vergeet de koetjes en kalfjes eens in een vergadering en gooi er meteen uit waar het écht over gaat.

De sleepwet

Je ziet het woord ‘transparantie’ wel al steeds vaker op de agenda staan. In visies, missies, jaarplannen…. noem maar op. Maar is het alleen een hip woord, of willen deze organisaties echt transparant zijn? Ook als je kijkt naar transparantie vanuit de overheid naar de maatschappij, blijkt het een hippe, maar gevoelige en lastige kwestie. Hoe transparant ben je als overheid? Wat deel je en wat niet? En wat delen we als maatschappij richting de overheid? Is de sleepwet een goed idee? Veel mensen lijken dit soort onderwerpen erg persoonlijk aan te trekken. Privacy wordt in deze zin als tegenstander van transparantie neergezet. Hoe transparant ben je als persoon? Mag je daar voor kiezen om het niet te zijn, of wordt transparantie je tegenwoordig opgelegd?

Een mailtje

Als je vervolgens verder denkt over transparantie van persoon tot persoon, kun je ook nadenken wat de definitie van transparantie voor jou is. Zo kreeg ik laatst zelf het inzicht dat ik niet altijd iemand in zijn of haar ogen hoef te kijken om transparant te zijn. In gesprek kwam ik er niet uit, maar door mijn gevoel op te schrijven en te mailen, kon ik datgene zeggen wat ik dacht en ontstond er verbinding. Moet je iemand in zijn ogen kijken om transparant te zijn? Wat denk jij? Kan een tekstberichtje ook of júist ultiem transparant zijn? Ik kom er steeds meer achter dat dit een onderwerp is dat voor iedereen iets anders kan betekenen. Misschien gaat het alleen om jezelf zijn en je gevoel uiten en niet om het altijd uitspreken van de waarheid of iets face-to-face zeggen.

Focus op transparantie

Mijn visie: een focus op transparantie is mogelijk en wenselijk. Zo veel mogelijk direct communiceren en zeggen wat je echt bedoelt. Nuance moet hierin wel kunnen en zwijgen is soms verstandiger. Het is niet zwart-wit. Volledige transparantie is een te hoog doel, maar focus op transparantie – vanuit jezelf – is wat mij betreft het ultieme doel. Stel de vragen eerst eens aan jezelf:

  • Wat bedoel ik nu echt?
  • Wat is mijn intentie?
  • Wat zegt mijn gevoel?

Vertel aan een ander hoe je deze vragen beantwoordt en stel ze ook aan hen.

Wat vind jij?

 

Leuk om ook te lezen:

https://www.nrc.nl/nieuws/2017/05/23/transparantie-werkt-dat-op-kantoor-9970191-a1560149

https://www.ad.nl/nieuws/een-beetje-jokken-is-oke-maar-liegen~a74c2d3b/

 

Geschreven door: Michella Wessels

Recent Posts